Podróże Kordiana
Podróże Kordiana wielkim pouczeniem.Podczas podróży po Europie Kordian nabył wiele cennych doświadczeń. Pierwszym miejscem, do którego dotarł był Londyn. Akcja rozgrywała się w James Parku. Spotkał tam dozorcę, który zażądał pensa za krzesło. Dowiedział się, że nie tylko on zarabia w ten sposób na utrzymanie. Podobnie robili inni jego rówieśnicy. Kordian był załamany, gdyż doszedł do wniosku, że pieniądz przejął władzę nad światem i go zdominował. Następna scena była niedaleko miasta Dover, nad kanałem La Manche. Bohater siedząc na białej skale, czytał fragment Króla Leara Szekspira. Zdał sobie sprawę, ze istnieje wielka różnica pomiędzy naszą rzeczywistością a światem literatury. Następnym przystankiem tułaczki były Włochy. Zakochał się tam w Wioletcie, która większą wagę przywiązywała do pieniędzy niż wartości moralnych. Gdy dowiedziała się, że konie na których oboje jechali zgubiły podkowy wysadzane złotem, bez skruchy opuściła Kordiana. Ostatnia wycieczka to Watykan. Spotkał się tam z papieżem, gdzie prosił o błogosławieństwo dla rozdartej przez zaborców Polski. Niestety, papież kazał się modlić i przyporządkować carowi.
Cierpienie kordiana
Cierpienia i samotność duszy.Kordian obserwując otaczającą go naturę porównuje ją do stanu swoich uczuć. Panująca jesień odzwierciedla jego duszę. Jest bezradny i bezsilny w stosunku do życia jak i do samego siebie. Jego serce jest wciąż niespokojne. Bohater nie może odnaleźć pocieszenia. Świat, który go otacza, jeszcze bardziej go przytłacza. Jego tajemnice pogłębiają zagubienie Kordiana. Jest przykładem postaci o złożonej osobowości. Wszystko wokół sprawia, że młodzieniec stracił wiarę i nadzieję, na lepsze jutro. Potrzeba mu inspiracji, aby na nowo odnaleźć właściwą drogę, którą mógłby podążać. Poszukuje wartości w życiu. Jest marzycielem. Próbuje sam odpowiedzieć na własne pytanie: Co byłoby gdyby..? Serce ma rozdarte. Doszukuję się wad a zarazem poszukuje prawdy. Próbuje odnaleźć pocieszenie. Reprezentuje postawę osoby udręczonej i zagubionej. Prowadzi ze sobą wewnętrzną walkę. Jest to postać tragiczna. Uczucia go paraliżują. Ulega negatywnym emocjom. Okazuje się słabym człowiekiem, lękającym się własnych myśli.